Impact van een kopje koffie op je slaap

Een lekker bakje koffie met een koekje in de avond voor de tv, waarschijnlijk komt dit voor velen bekend voor. Koffie bestaat voor een groot gedeelte uit cafeïne, waarvan de meeste wel weten dat dit stofje je actief en alert houdt. Maar wat voor invloed heeft cafeïne op je slaap?

Één van de factoren die bepaalt wanneer je slaapt en wakker bent, is de slaapdruk. In de tijd dat je wakker bent overdag, bouwt er in je hersenen een chemisch stofje zich op: adenosine. Hoe langer je wakker bent, hoe meer er van dit goedje wordt aangemaakt. Zie adenosine als een meter die bijhoudt hoe lang je al wakker bent. Hoe meer adenosine je opbouwt gedurende de dag, hoe meer zin je krijg om te gaan slapen, wat slaapdruk inhoudt. Wanneer je de piek bereikt, dommelen de meeste mensen in, vaak na 12-16 uur. 

Cafeïne

Echter kun je dit proces kunstmatig dempen door een chemisch goedje die je wakker en actief houdt, namelijk cafeïne. Na olie is cafeïne de meest verhandelde stof op deze planeet. Je hersenen beschikken over een soort receptoren, die signalen van je lichaam oppikken. Adenosine geeft normaal gesproken door middel van deze receptoren een slaperigheid signaal door aan je hersenen, maar dit wordt na inname van cafeïne gestaakt.

Cafeïne vormt een blokkerende laag om de receptoren, waardoor je hersenen dat slaperigheid signaal niet meer kunnen oppikken. Ondanks de grote hoeveelheid adenosine, blijf je wakker en actief.

Cafeïne in je bloed

De piek van cafeïne vindt meestal na een halfuur plaats. Het probleem hierna is dat cafeïne veel langer in je bloed blijft zitten. Cafeïne heeft een halfwaardetijd (tijd die het lichaam nodig heeft om de concentratie van een stof te halveren) van ongeveer 5 uur. Dit betekent dat wanneer je om 19:00 een kopje koffie drinkt, om 00:00 de cafeïne nog maar voor de helft is weggewerkt.

Je hersenen voeren hierdoor continu de strijd om de cafeïne uit je lichaam te verwijderen, wat ervoor zorgt dat je moeizamer in slaap valt. Buiten dat cafeïne in koffie zit, zit het ook in energiedrankjes, pure chocola, ijs en sommige geneesmiddelen. Ook decafe koffie valt hieronder: een kop decafe koffie bevat meestal 15 tot 30 procent van de hoeveelheid koffie in een normale kop koffie. Meerdere kopjes hiervan staan dus ook gelijk aan een normaal bakje koffie.

Verwijdering

De kick van de koffie verdwijnt na een tijdje uit je lichaam. De cafeïne wordt uit je systeem verwijdert door een enzym in de lever, dat haar langzaam afbreekt. Deze tijd van afbreken verschilt heel erg per persoon en heeft onder andere te maken met genetische aanleg en leeftijd. 

Koffie Crash

Wanneer je koffie gebruikt om laat in de avond wakker te blijven, moet je voorbereid zijn op een vervelende bijwerking die zich voordoet wanneer je lever de cafeïne uit je lichaam heeft verwijderd. Zoals we weten vormt cafeïne een blokkerende laag rondom de receptoren, echter blijft de productie van adenosine gewoon doorgaan. De hoeveelheid adenosine hoopt zich op rond de cafeïne muur, waarbij je hersenen zich niet bewust zijn van deze rijzende tij.

Wanneer je lever de cafeïne barrière heeft ontmantelt, stromen de receptoren over van de adenosine doordat de muur van cafeïne is ingestort. Dit leidt tot een venijnige terugslag: je wordt weer geconfronteerd met slaap van een paar uur geleden plus de extra slaap die erbij gekomen is (er is in de tussentijd maar adenosine geproduceerd). Je energieniveau daalt, je wordt slaperig en je hebt moeite om je te concentreren en goed te functioneren: de koffie crash.

Conclusie

Cafeïne is van nature een stimulerend middel, maar kent zeker nadelige gevolgen. Je moet zeker blijven genieten van een lekker bakje koffie, maar wees bewust wat cafeïne met je lichaam kan doen. 

Bron: Boek Slaap - Matthew Walker

Laat een reactie achter

Ontdek